پرسشنامه یکی از متداولترین روشهای جمع آوری اطلاعات است. پرسشنامه نقش کلیدی در فرآیند جمع آوری داده داشته و یک پرسشنامه مناسب می تواند بطور موثر داده های لازم را با حداقل خطا جمع آوری، کد گذاری و ثبت داده را تسهیل نموده و منجر به کاهش هزینه ها و زمان لازم برای جمع آوری و پردازش داده شود. بزرگترین مشکل در طراحی یک پرسشنامه ترجمه اهداف مورد نظر تحقیق در یک ساختار مفهومی و روش تحقیق مناسب برای انجام مطالعه است. پرسش نامه یک مقاله يا پايان نامه به دو صورت است.

–        نوع اول پرسش نامه “استاندارد” است. این نوع پرسش نامه قبلا توسط محققان صوت گرفته است و به گونه ای استاندارد در دسترس همه قرار دارد.

–        نوع دوم از پرسشنامه ها، پرسش نامه های “خود ساخته” است. در این نوع پرسش نامه، حالت استانداردی وجود ندارد. خود محقق می تواند بدون در نظر گرفتن روایایی و پویایی یک تحقیق اقدام به پرسش کند. محقق در این پرسش نامه ها هم می تواند از نو سوالات را طراحی کند و هم می تواند تلفیقی از چند پرسش نامه استاندارد به کار ببرد.

اصول طراحی پرسشنامه خوب بر سه محور استوار است. نخستین محور، نگارش پرسشها را در بر می گیرد. محور دوم به چگونگی دسته بندی، درجه بندی و ثبت متغیرها پس از دریافت پاسخهای پرسشنامه ها می پردازد. شکل ظاهری پرسشنامه نیز سومین محور را تشکیل می دهد.

اصول طراحی پرسشنامه

  1. سؤال‌های پرسشنامه باید بر اساس اهداف یا سوالات تحقیق تنظیم گردد.
  2. پرسشنامه بايد پاسخ دهنده را جذب نموده و سوالات آن برای او جذاب باشد.
  3. پرسشنامه بايد  تا حد امكان كوتاه باشد و داده هاي مورد نياز پژوهشگر را فراهم آورد.
  4. پرسشنامه بايد همراه دستورالعمل تكميل آن بوده و چگونگي پاسخ دادن به سؤال‌ها را براي پاسخ دهنده تشريح كند. دستورالعمل تكميل پرسشنامه بايد كوتاه و حاوي كليه اطلاعات مورد نياز پاسخ دهنده، براي كامل كردن پرسشنامه باشد.

پرشسنامه سه بخش اصلي دارد:

اول- يك مقدمه ي خيلي كوتاه و توضيح شفاف به مخاطب مي دهيد (به اين قسمت نامه هم مي گويند) كه مثلاً اين يك تحقيق كلاسي با عنوان…… است و پاسخ هاي شما براي ما باارزش اند و كاملاً محرمانه است و نگران نباشيد و خودتان را معرفي مي كنيد. (اين توضيح در سه چهار سطر كافيه )

 

دوم- دستورالعمل. به كوتاهي و آساني به پاسخگو توضيح مي دهيد كه چگونه سوالات را پاسخ دهد. مثلاً مي نويسيد لطفاً از بين گزينه هاي زير فقط يكي را علامت ضربدر بزنيد.

سوم- سوالات پرسشنامه

بخش نگارش طراحی پرسشنامه و انجام نظرسنجی گروه ارگ دانش از گروه متخصصین محتوا تشکیل می‌شود که دوشادوش شما برای ایجاد آگاهی از نظرات مخاطبین یا مشتریان شرکت، موسسه یا سازمان شما فعالیت می کند. این گروه با توجه به اهداف مدّ نظر شما در طرح سؤال، پرسش‌هایی رسمی یا غیر رسمی را در پرسشنامه مطرح خواهد کرد.

گروه ارگ دانش با ارائه خدمات نظرسنجی و طراحی پرسشنامه، روش‌های قابل اعتماد گردآوری داده‌ها و دیگر رویه‌ها در به دست آوردن داده‌های معتبر به یاری شما می‌آید.